Venesuela zəlzələləri (2026)
| Venesuela zəlzələləri | |
|---|---|
.jpg) | |
| Tarix | |
| Episentrin yeri | |
| Ölənlər |
|
| Xəsarət alanlar |
|
| Xəritədə yeri | |
  |
|
 Vikianbarda əlaqəli mediafayllar | |
2026 Venesuela zəlzələləri — 24 iyun 2026-cı ildə Venesuelanın şimal sahillərində, Moron şəhəri yaxınlığında 39 saniyə fərqlə baş vermiş 7,2 və 7,5 bal gücündə iki zəlzələdən ibarət seysmik hadisələr silsiləsidir. Zəlzələlər paytaxt Karakas və sahilyanı La-Quayra ştatında genişmiqyaslı dağıntılara səbəb olmuş, minlərlə binaya ziyan dəymişdir. Bu hadisə ölkədə XX əsrin əvvəllərindən bəri qeydə alınmış ən güclü zəlzələlərdən biri hesab edilir.[3][4]
Zəlzələlər Venesuelanın Karib sahili boyunca yerləşən qırılma zonasında baş vermişdir. Birinci təkanın maqnitudası 7,2, ikinci təkanın maqnitudası isə 7,5 olmuşdur. ABŞ Geoloji Xidməti (USGS) hadisəni nadir rast gəlinən "ikiqat zəlzələ" kimi xarakterizə etmişdir. Zəlzələlərdən sonra onlarla afterşok qeydə alınmış, ölkədə fövqəladə vəziyyət elan edilmişdir.[5]
Zəlzələ
[redaktə | vikimətni redaktə et]24 iyun 2026-cı ildə UTC vaxtı ilə axşam saatlarında Moron şəhərinin qərbində ilk zəlzələ baş verdi. Təxminən 39 saniyə sonra eyni bölgədə daha güclü ikinci zəlzələ qeydə alındı. Hər iki zəlzələnin ocağı Yer səthinə yaxın olduğundan hiss olunan intensivlik çox yüksək olmuşdur. Modifikasiya olunmuş Merkalli şkalasına görə zəlzələlərin intensivliyi IX bala uyğun gəlir.
Təkanlar Karakas, La-Quayra, Karabalyeda və digər şimal bölgələrində çoxmərtəbəli yaşayış binalarının, yolların və ictimai infrastrukturun dağılmasına səbəb olmuşdur. Simon Bolivar Beynəlxalq Hava Limanının fəaliyyəti müvəqqəti dayandırılmış, metro sistemi bağlanmış, elektrik və rabitə şəbəkələrində geniş fasilələr yaranmışdır. Sonrakı günlərdə onlarla afterşok qeydə alınmış və xilasetmə işləri beynəlxalq qrupların iştirakı ilə davam etdirilmişdir.[6][7]
Nəticələri
[redaktə | vikimətni redaktə et]İlk saatlarda onlarla ölü və yüzlərlə yaralı barədə məlumat verilmiş, dağıntılar altında qalan insanların sayının çox olması səbəbindən itkilər sürətlə artmışdır. 2026-cı il iyunun sonuna olan məlumata görə, rəsmi və beynəlxalq mənbələr 3600-dən çox insanın öldüyünü, 16000-dən çox insanın yaralandığını və on minlərlə insanın itkin düşdüyünü bildirir. Xüsusilə La-Quayra ştatı və Karabalyeda şəhəri ən ağır zərər görən yaşayış məntəqələri olmuşdur.
Hadisədən sonra ABŞ, Meksika, Kolumbiya, Braziliya, Fransa və digər ölkələr beynəlxalq axtarış-xilasetmə qrupları və humanitar yardım göndərmişdir. Xilasetmə əməliyyatları çoxsaylı afterşoklar və infrastrukturun dağılması səbəbindən çətin şəraitdə həyata keçirilmişdir.[8][9]
İstinadlar
[redaktə | vikimətni redaktə et]- ↑ M 7.2 - 23 km SE of Yumare, Venezuela. earthquake.usgs.gov.
- 1 2 https://www.reuters.com/world/americas/death-toll-venezuela-earthquakes-rises-4490-2026-07-12/.
- ↑ "Venezuela declares state of emergency after deadly twin earthquakes". The Guardian. 25 iyun 2026. İstifadə tarixi: 29 iyun 2026.
- ↑ "Two major earthquakes strike Venezuela". Reuters. 24 iyun 2026. İstifadə tarixi: 29 iyun 2026.
- ↑ "Hundreds killed as Venezuela struck by 'doublet' earthquake". ABC News Australia. 26 iyun 2026. İstifadə tarixi: 29 iyun 2026.
- ↑ "Venezuela declares state of emergency after deadly twin earthquakes". The Guardian. 25 iyun 2026. İstifadə tarixi: 29 iyun 2026.
- ↑ "Powerful earthquakes devastate Venezuela". Axios. 25 iyun 2026. İstifadə tarixi: 29 iyun 2026.
- ↑ "Thirty-three people rescued, thousands still missing after Venezuela quakes". Reuters. 28 iyun 2026. İstifadə tarixi: 29 iyun 2026.
- ↑ "Venezuela earthquakes: death toll rises again to more than 1,400". The Guardian. 27 iyun 2026. İstifadə tarixi: 29 iyun 2026.
