Edukira joan

Nabarzi

Nabarzi
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Akitania Berria
Departamendua Pirinio Atlantikoak
Izen ofizialaNabas
Posta kodea64190
Geografia
Koordenatuak43°19′56″N 0°52′29″W / 43.3322°N 0.8747°W / 43.3322; -0.8747
Mapa
Azalera6,4 km²
Altitudea78 m, 216 m eta 125 m
MugakideakArüe-Ithorrotze-Olhaibi, Xarra, Azpilda, Jeztaze, Lixoze eta Rivehaute
Demografia
Biztanleria81 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 40 (%49,4) (%50,6) 41 alt_right
Dentsitatea13 bizt/km²

Nabarzi[1] (frantsesez eta ofizialki Nabas eta okzitanieraz Navars) Pirinio Atlantikoak departamenduko eta Akitania eskualdeko udalerria da. Azken erroldaren arabera 81 biztanle zituen 6,4 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Etxeak eta Auzoak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  • Kurku

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima erdikontinental eta mendi-ertzetako klima du[2]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[3]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Pirinio Atlantikoetako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio handiak (>1200 mm/urte) urte osoan; negu oso epela (7,5 °C lautadan), haize ahulak)[4]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago[5].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 13,7 °C-koa da, 13,7 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1280 mm-koa da, urtarrilean 1,2 euri-egun eta uztailean 8,3 egun izanik[2]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Sengladia-Arriba-Muneiñe udalerrian dago, 7,2 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 14,3 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1323,1 mm-koa delarik[6]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 42,5 °C-koa da, 2026ko ekainaren 23an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -11 °C-koa da, 2012ko otsailaren 12an lortua[oh 1][6].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 13,6 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena abuztua da (20,5 °C) eta hotzena urtarrila (7,3 °C). Urteko prezipitazioa 1501 mm-koa da; hilabeterik euritsuena azaroa da (190 mm) eta lehorrena abuztua (82 mm).[7]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,26 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (13,0 °C) baino 1,4 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2014, 2020, 2022, 2023 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (15,3 °C) eta hotzena 1972 (12,1 °C).[7]

    Datu klimatikoak (Nabarzi)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 7.3 7.7 10.2 12.0 15.4 18.5 20.3 20.5 17.7 14.9 10.5 8.2 13.6
Pilatutako prezipitazioa (mm) 150 127 122 136 128 102 83 82 109 128 190 145 1501
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (13,0 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,4−0,2+1,0+0,9+1,2+1,2+0,5+0,9−0,3+0,5+0,7+0,8
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (13,0 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

BiztanleriaUrtea501001502002503003501750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 41 gizon, 40 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
0.00
 
85-89
 
0.00
0.00
 
80-84
 
12.50
0.00
 
75-79
 
12.50
0.00
 
70-74
 
0.00
0.00
 
65-69
 
12.50
24.39
 
60-64
 
12.50
39.02
 
55-59
 
12.50
12.20
 
50-54
 
25.00
0.00
 
45-49
 
0.00
0.00
 
40-44
 
0.00
0.00
 
35-39
 
0.00
0.00
 
30-34
 
0.00
12.20
 
25-29
 
0.00
0.00
 
20-24
 
0.00
12.20
 
15-19
 
12.50
0.00
 
10-14
 
0.00
0.00
 
5-9
 
0.00
0.00
 
0-4
 
0.00
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Nabas udalerrian 81 biztanle zeuden eta 40 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,02 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Horietatik 15 kide bakarrekoak ziren, 15 etxean seme-alabarik ez zuten bikoteek osatuak eta 10 seme-alabekin bizi ziren bikoteek. Datuok erroldaren laginketan oinarritzen direnez, udalerri honetako kopuruak biribilduta daude eta zehaztasun mugatukoak dira.[10]

81biztanle
40elkarbizitza-unitate
2,02lagun elkarbizitza-unitateko
25familia
10Bikotea seme-alabekin
15Bikotea seme-alabarik gabe etxean
15Kide bakarrekoa
Laginketan oinarritutako datuak, biribilduta; ez dira ehunekotan adierazten.

Udalerrian 25 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (15). 20 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.[10]

15
10
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekin

2023 erroldaren arabera, udalerrian 60 etxebizitza zeuden. Horietatik 40 egoitza nagusi ziren, 7 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 12 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (57), eta apartamentuak gutxi ziren (3). Egoitza nagusietatik 33 beren jabearen bizilekuak ziren, 6 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 2 doan lagata.[11]

60etxebizitza
40egoitza nagusi
57etxe
3apartamentu

Etxebizitza multzoa

40
7
12
Egoitza nagusia (40)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (7)Hutsik (12)

Etxe mota

57
Etxea (57)Apartamentua (3)

Jabetza egoera

33
6
Jabeak (33)Alokairuan (6)Doan lagata (2)

Eraikuntza garaia

1919 aurretik19
1919-19452
1946-19701
1971-19908
1991-20057
2006-20203

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (26). 18 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 38 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 17 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 19tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela0
2 gela1
3 gela2
4 gela12
5 gela edo gehiago26

Berogailu mota

7
13
18
Fuel-olioa (7)Elektrizitatea (13)Gas botila (2)Bestelakoak (18)

Aparkalekua eta ibilgailuak

38aparkalekua
17ibilgailu 1
19ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 49 biztanleetatik 32 aktibo ziren (% 65,3), horietako 29 lanean (% 59,2) eta 3 langabezian (aktiboen % 9,4).

4915-64 urteko biztanle
% 65,3aktibo
% 59,2lanean
% 9,4langabezia-tasa

17 ez-aktibotik 6 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 35,3), 8 erretiraturik zeuden (% 47,1) eta 3 bestelako ez-aktibo ziren (% 17,6).

Ez-aktiboak

% 35
% 47
% 18
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Udalerrian 13 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 29 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

13enplegu udalerrian
% 53,8soldatapeko
% 46,2ez-soldatapeko
AlkateaAgintaldiaAlderdia
François Fourcade1995-2001
Marc Lassalle2001-2008
Marc Lassalle2008-2014
  1. ↑ Estazioko erregistroak 1986ko urtarrilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 3,5 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Euskaltzaindiaren 149. araua: Euskal Herri inguruko exonimoak
  2. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  3. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  4. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  5. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  6. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Saint-Gladie », fiche climatologique. .
  7. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]