Ethelfleda
 | |
| władca Mercji | |
| Okres |
od 911 |
|---|---|
| Poprzednik | |
| Następca | |
| Dane biograficzne | |
| Dynastia | |
| Data urodzenia | |
| Data i miejsce śmierci | |
| Miejsce spoczynku | |
| Ojciec | |
| Matka | |
| Małżeństwo | |
| Dzieci |
Aelfwynn |
Ethelfleda, staroang. Æðelflǣd (ur. ok. 870, zm. 918) – władczyni Mercji od 911 do 918, zwana „żelazną damą Mercji” (ang. Iron Lady of Mercia). Córka króla Wessexu Alfreda Wielkiego i Ealhswith, żona Aethelreda, władcy Mercji.
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Urodziła się najpóźniej w 870 roku. Jej imię oznaczało „szlachetne piękno” lub „przepełniona szlachectwem”[1]. O jej dzieciństwie niewiele wiadomo, jedynie że najprawdopodobniej nie odebrała wykształcenia w takim stopniu, jak jej młodsze rodzeństwo[1].
W 886 roku jej ojciec Alfred odbił z rąk wikingów Londyn, który formalnie należał do królestwa Mercji. Być może wtedy też wydał córkę za ealdormana Mercji Aethelreda[1].
Prawdopodobnie już od 902 roku, ze względu na chorobę męża, faktycznie sprawowała władzę w Mercji. Po śmierci Aethelreda oficjalnie przejęła władzę, kontynuowała proces budowy fortów obronnych. W latach 912 do 915 zostało zbudowanych co najmniej dziewięć: Bridgnorth (912), Stafford (913), Tamworth (913), Eddisbury (914), Warwick (914), Chirbury (915) i Runcorn (915).
W roku 916 przeszła do ofensywy, atakując w odwecie za zamordowanie mnicha Walię i niszcząc Brecenanmere w hrabstwie Powys. Rok później wojska Ethelfledy odbiły Derby z rąk wikingów. W 918 zdobyła bez walki Leicester, a wikingowie z Jorku zadeklarowali jej swoją wierność. Nie zdążyła jednak zrealizować tej obietnicy. Zmarła 12 czerwca 918 w Tamworth[2].
Po śmierci
[edytuj | edytuj kod]Została pochowana obok męża w opactwie św. Oswalda w Gloucester. Opactwo to ufundowała wraz z bratem Edwardem.
Władczynią Mercji została córka Ethelfledy, Aelfwynn. Jednak już w 918 została obalona przez swojego wuja Edwarda, który zdobył w ten sposób bezpośrednią władzę nad Mercją[3].
W kulturze
[edytuj | edytuj kod]- W serialu Upadek królestwa w rolę Ethelfledy wcieliła się Millie Brady[4]
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- 1 2 3 Madej 2019 ↓, s. 15.
- ↑ Madej 2019 ↓, s. 19.
- ↑ Madej 2019 ↓, s. 20.
- ↑ The Last Kingdom (TV Series 2015– ) – IMDb. [dostęp 2019-03-16].
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Alex Burghart. Æthelflæd iron lady of Mercia. „BBC History Magazine”. 12, s. 61-63, sierpień 2011. Londyn: Bristol Magazines Ltd.. ISSN 1469-8552.
- Michał Madej, Aethelflaeda – kobieta, która broniła Anglię przed wikingami, „Acta Universitatis Lodziensis. Folia Historica” (105), 2019, s. 13–22, DOI: 10.18778/0208-6050.105.02, ISSN 2450-6990 [dostęp 2026-07-05].