Przejdź do zawartości

Google

Edytuj linki
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Google LLC
Logo
Ilustracja
Googleplex – siedziba przedsiębiorstwa
Państwo

 Stany Zjednoczone

Stan

 Kalifornia

Siedziba

Mountain View

Data powstania

4 września 1998[1]

Forma prawna

spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Dyrektor

Sundar Pichai

Udziałowcy

Alphabet Inc.

brak współrzędnych
Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa
Od lewej: Eric Schmidt oraz współzałożyciele przedsiębiorstwa: Sergey Brin i Larry Page w 2008 roku
Biuro hiszpańskiego oddziału Google
Uroczyste otwarcie filii przedsiębiorstwa Google w Buenos Aires, Argentyna
Google for Entrepreneurs Campus w Warszawie, będący jednym z elementów realizowanego przez spółkę programu wspierania przedsiębiorczości technologicznej „Google for Startups”
Znak Google Maps w centrum Szczecina

Google LLC[2] (dawniej Google Inc.) – amerykańskie przedsiębiorstwo informatyczne. Sztandarowym produktem spółki jest wyszukiwarka Google, a deklarowaną misją – „uporządkowanie światowych zasobów informacji tak, by stały się powszechnie dostępne i użyteczne dla każdego”[3].

Przedsiębiorstwo jest jednym z najbardziej wpływowych na świecie[4] i pełni rolę monopolisty m.in. na rynku reklamy internetowej[5]. Spółka Alphabet Inc., do której należy Google, jest częścią tzw. Wielkiej Piątki. Firma znana jest także z nieformalnej kultury organizacyjnej oraz dawnej dewizy don't be evil („nie czyń zła”).

Historia

[edytuj | edytuj kod]

Początki (1996–2004)

[edytuj | edytuj kod]

Larry Page i Siergiej Brin, doktoranci Uniwersytetu Stanforda, rozpoczęli w 1996 roku prace nad wyszukiwarką BackRub, wykorzystującą algorytm PageRank do oceny stron na podstawie powiązań hipertekstowych[2]. 4 września 1998 roku zarejestrowali przedsiębiorstwo Google Inc., a jedną z pierwszych inwestycji był czek na 100 tys. dolarów od Andy’ego Bechtolsheima, współzałożyciela Sun Microsystems. W 1999 roku spółka pozyskała 25 mln dolarów od funduszy inwestycyjnych Sequoia Capital i Kleiner Perkins[6].

W 2000 roku Google uruchomiło system reklamowy AdWords, który stał się głównym źródłem przychodów firmy. W 2001 roku stanowisko dyrektora generalnego objął Eric Schmidt, podczas gdy Page i Brin zachowali funkcje kierownicze. 1 kwietnia 2004 roku spółka udostępniła pocztę Gmail z bezprecedensowym 1 GB darmowej przestrzeni, a 19 sierpnia 2004 roku zadebiutowała na giełdzie NASDAQ, sprzedając akcje po 85 dolarów i osiągając wycenę około 23 mld dolarów[6]. Główna siedziba spółki mieści się w Mountain View w Kalifornii, na terenie wcześniej należącym do przedsiębiorstwa Silicon Graphics.

Wzrost i przejęcia (2005–2014)

[edytuj | edytuj kod]

W kolejnych latach Google poszerzało działalność poprzez liczne przejęcia. W lutym 2005 roku uruchomiło serwis Mapy Google, a w lipcu kupiło za około 50 mln dolarów startup Android Inc., twórcę przyszłego systemu operacyjnego dla telefonów[7]. W październiku 2006 roku za 1,65 mld dolarów przejęło serwis YouTube, a w 2007 roku ogłosiło zakup firmy reklamowej DoubleClick za 3,1 mld dolarów, sfinalizowany w 2008 roku[6]. 2 września 2008 roku zadebiutowała przeglądarka Google Chrome, a wraz z sojuszem Open Handset Alliance firma wprowadziła pierwszy smartfon z systemem Android.

W 2011 roku Larry Page ponownie objął stanowisko dyrektora generalnego, zastępując Schmidta. W tym samym roku Google ogłosiło przejęcie Motorola Mobility za 12,5 mld dolarów, motywowane głównie chęcią pozyskania patentów chroniących system Android[8].

Alphabet i era sztucznej inteligencji (od 2015)

[edytuj | edytuj kod]

10 sierpnia 2015 roku Larry Page ogłosił utworzenie holdingu Alphabet Inc., którego Google stało się główną spółką zależną. Dyrektorem generalnym Google został Sundar Pichai, a Page i Brin objęli kierownictwo Alphabetu[6]. W grudniu 2019 roku obaj założyciele wycofali się z bieżącego zarządzania, a Pichai stanął na czele zarówno Google, jak i Alphabetu[9].

Od 2016 roku firma przyjęła strategię rozwoju skoncentrowaną na sztucznej inteligencji. W kwietniu 2023 roku połączyła zespoły badawcze Google Brain i DeepMind w dział Google DeepMind[10]. W odpowiedzi na popularność konkurencyjnego ChatGPT w marcu 2023 roku udostępniła chatbota Bard, a w grudniu 2023 roku zaprezentowała multimodalny model Gemini[11].

Pochodzenie nazwy

[edytuj | edytuj kod]

Nazwa „Google” powstała jako zniekształcona forma słowa „googol”. Twórcą tego terminu był Milton Sirotta, a spopularyzował go amerykański matematyk i wuj Sirotty, Edward Kasner. „Googol” oznacza liczbę 10100 (w zapisie dziesiętnym jedynka i 100 zer).

Jesienią 1997 r. Brin i Page potrzebowali nowej nazwy dla wyszukiwarki BackRub. O pomoc poprosili Seana Andersona, kolegę z pokoju Page’a, który miał za zadanie wypisywać na tablicy wszystkie słowa jakie przyjdą mu do głowy. W końcu, 15 września 1997, podczas którejś sesji Sean zaproponował Googolplex, uzasadniając ten wybór w następujący sposób: „Staracie się opracować produkty, które pozwoliłyby ludziom na przeszukiwanie dużej ilości danych a googol to przecież ogromna liczba”. Larry, któremu spodobała się nazwa, sprawdził, czy domena jest wolna i jeszcze tego wieczora ją zarejestrował[12], nawet nieświadomy błędu, który popełnił wpisując „google”, a następnie nową nazwę wypisał na tablicy w pokoju. Rano Tamara Munzner dopisała „chyba miało być googol?”. Prawidłowa nazwa była już zarejestrowana od dwóch i pół roku[13].

Początkowo wyszukiwarka działała na serwerach amerykańskiego Uniwersytetu Stanforda, w domenie google.stanford.edu, do czasu rejestracji google.com 15 września 1997. Rejestracja przedsiębiorstwa nastąpiła rok później, 4 września 1998. Pierwszym w historii wsparciem finansowym udzielonym Google była kwota stu tysięcy dolarów, przekazana jeszcze przed faktycznym założeniem przedsiębiorstwa Google Inc. Ofiarodawcą był Andy Bechtolsheim, współzałożyciel Sun Microsystems i było to finansowanie na zasadzie anioła biznesu. Jedna z wersji pochodzenia nazwy google mówi, że to właśnie Bechtolsheim popełnił błąd, wpisując firmę na przekazywanym czeku opiewającym na sumę 100 tys. dolarów.

Produkty i usługi

[edytuj | edytuj kod]
 Osobny artykuł: Produkty i usługi Google.

Najważniejszym produktem Google pozostaje internetowa wyszukiwarka, a głównym źródłem przychodów spółki są usługi reklamowe Google Ads (do 2018 roku pod nazwą AdWords) oraz AdSense.

Do najpopularniejszych usług internetowych firmy należą poczta Gmail, serwisy mapowe Mapy Google i Google Earth, platforma wideo YouTube, dysk sieciowy Dysk Google, Tłumacz Google oraz pakiet narzędzi biurowych Google Workspace, obejmujący między innymi Dokumenty i komunikator Google Meet.

Na rynku oprogramowania sztandarowymi produktami Google są przeglądarka Google Chrome, od lat najpopularniejsza na świecie[14], oraz Android, dominujący system operacyjny smartfonów[15]. Firma rozwija też lekki system Chrome OS, sklep z aplikacjami Google Play oraz platformę chmurową Google Cloud, trzecią pod względem wielkości na świecie po Amazon Web Services i Microsoft Azure[16].

Google produkuje również sprzęt, w tym smartfony i inne urządzenia z serii Pixel oraz sprzęt dla inteligentnego domu Nest. Coraz większą rolę w ofercie firmy odgrywają produkty oparte na sztucznej inteligencji, takie jak Asystent Google oraz rodzina modeli Gemini.

Kontrowersje

[edytuj | edytuj kod]

Działalność Google budzi kontrowersje przede wszystkim w związku ze sposobem gromadzenia i przetwarzania danych użytkowników, dominującą pozycją rynkową oraz zarzutami o wspieranie cenzury.

W 2012 roku ujednolicenie polityki prywatności obejmującej kilkadziesiąt usług Google spotkało się z krytyką europejskich organów ochrony danych, w tym francuskiego CNIL, które zarzuciły firmie nieprzejrzystość zasad przetwarzania danych[17]. 13 maja 2014 roku Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej orzekł, że obywatele Unii Europejskiej mają prawo żądać usunięcia z wyników wyszukiwania informacji na swój temat, czyli tzw. „prawa do bycia zapomnianym”, które firma wcześniej uznawała za formę cenzury[18].

Google wielokrotnie było przedmiotem postępowań antymonopolowych. Komisja Europejska nałożyła na firmę trzy grzywny: 2,42 mld euro w 2017 roku za faworyzowanie własnej porównywarki cen Google Shopping, 4,34 mld euro w 2018 roku za praktyki związane z systemem Android oraz 1,49 mld euro w 2019 roku za ograniczanie konkurencji w reklamie AdSense, a we wrześniu 2025 roku dołożyła kolejne 2,95 mld euro za nadużycia na rynku technologii reklamowych[19][20]. W 2024 roku amerykański sąd federalny uznał wyszukiwarkę Google za nielegalny monopol na rynku wyszukiwania, między innymi z powodu umów zapewniających jej status domyślnej wyszukiwarki[21][22].

W sierpniu 2017 roku Google zwolniło inżyniera Jamesa Damore'a po opublikowaniu przez niego wewnętrznej notatki kwestionującej firmowe programy na rzecz różnorodności, w której sugerował, że niedobór kobiet w branży technologicznej wynika częściowo z naturalnych różnic, a nie wyłącznie z dyskryminacji. Sprawa wywołała debatę o wolności słowa i kulturze organizacyjnej w spółce, a w 2018 roku Damore wniósł przeciwko Google pozew, zarzucając jej dyskryminację osób o konserwatywnych poglądach[23][24].

29 października 2024 roku rosyjski sąd nałożył na Google astronomiczną karę, sięgającą około 2 sekstylionów rubli i wielokrotnie przewyższającą wartość spółki oraz światowe PKB, w związku z blokadą rosyjskich kanałów informacyjnych na platformie YouTube[25][26].

Zaangażowanie w konflikt w Gazie

[edytuj | edytuj kod]

Google i Amazon świadczą na rzecz Izraela, w tym izraelskich sił zbrojnych, usługi z zakresu sztucznej inteligencji, uczenia maszynowego oraz chmury obliczeniowej w ramach Projektu Nimbus[27][28]. Projekt był krytykowany przez część akcjonariuszy i pracowników obu firm, którzy wyrażali obawy, że może on przyczynić się do naruszania praw człowieka Palestyńczyków w kontekście konfliktu izraelsko-palestyńskiego[29].

Działalność społeczna

[edytuj | edytuj kod]
Google na Paradzie Równości w 2023

W 2010 Google przekazało Wikimedia Foundation grant w wysokości 2 mln dolarów[30].

W 2011 spółka rozpoczęła realizację globalnego programu wspierania przedsiębiorczości technologicznej pod nazwą „Google for Entrepreneurs” (od 2018 „Google for Startups”)[31].

W 2015 Google zaprojektowało aplikację, dzięki której poszkodowani w wyniku trzęsienia ziemi w Nepalu mogli odnaleźć lub opublikować informacje o zaginionych[32][33].

Google w Polsce

[edytuj | edytuj kod]

Polski oddział Google został utworzony w 2005 roku.

 Osobny artykuł: Google Polska.

Zobacz też

[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

[edytuj | edytuj kod]
  1. ↑ Google corporate grouping. Open Corporates. [dostęp 2019-09-27]. (ang.).
  2. 1 2 Sergey Brin, Lawrence Page, The anatomy of a large-scale hypertextual Web search engine, „Computer Networks and ISDN Systems”, 1–7, 30, 1998, s. 107–117, DOI: 10.1016/S0169-7552(98)00110-X.
  3. ↑ Google – Informacje. Google. [dostęp 2020-04-10].
  4. ↑ Simon Jack, Google - powerful and responsible?, BBC News, 2017 [zarchiwizowane 2022-03-29], Cytat: Google has a fair claim to being the most powerful company in the world (ang.).
  5. ↑ Justice Department Sues Monopolist Google For Violating Antitrust Laws [online], United States Department of Justice, 20 października 2020 [dostęp 2024-03-02], Cytat: Today, the Department of Justice [...] filed a civil antitrust lawsuit [...] to stop Google from unlawfully maintaining monopolies through anticompetitive and exclusionary practices in the search and search advertising markets (ang.).
  6. 1 2 3 4 Timeline: Google's 25-year journey from dorm to internet dominance [online], Reuters, 4 września 2023 [dostęp 2026-06-23] (ang.).
  7. ↑ Google buys Android: All the facts and history you need to know [online], Android Authority [dostęp 2026-06-23] (ang.).
  8. ↑ Leena Rao, Google Buys Motorola Mobility For $12.5B [online], TechCrunch, 15 sierpnia 2011 [dostęp 2026-06-23] (ang.).
  9. ↑ Jennifer Elias, Larry Page steps down as CEO of Alphabet, Sundar Pichai to take over [online], CNBC, 3 grudnia 2019 [dostęp 2026-06-23] (ang.).
  10. ↑ Google Brain and DeepMind merge under Alphabet's umbrella [online], The Register, 20 kwietnia 2023 [dostęp 2026-06-23] (ang.).
  11. ↑ Will Douglas Heaven, Google DeepMind's new Gemini model looks amazing—but could signal peak AI hype [online], MIT Technology Review, 6 grudnia 2023 [dostęp 2026-06-23] (ang.).
  12. ↑ Informacje whois.net na temat domeny google.com.
  13. ↑ Informacje whois.net na temat domeny googol.com.
  14. ↑ Browser Market Share Worldwide [online], StatCounter Global Stats [dostęp 2026-06-23] (ang.).
  15. ↑ Mobile Operating System Market Share Worldwide [online], StatCounter Global Stats [dostęp 2026-06-23] (ang.).
  16. ↑ Cloud Market Share Trends — Big Three Together Hold 63% [online], Synergy Research Group [dostęp 2026-06-23] (ang.).
  17. ↑ Piotr Waszczuk, Nowa polityka prywatności Google powszechnie krytykowana [online], Computerworld, 28 lutego 2012 [dostęp 2013-02-22] (pol.).
  18. ↑ Anna Rymsza, Google udostępnił już formularz z prośbą o bycie zapomnianym [online], dobreprogramy, 30 maja 2014 [dostęp 2014-05-30] (pol.).
  19. ↑ Sam Meredith, Google slapped by EU with 3.45 billion antitrust fine [online], CNBC, 5 września 2025 [dostęp 2026-06-23] (ang.).
  20. ↑ Commission fines Google €2.95 billion over abusive practices in online advertising technology [online], Komisja Europejska, 5 września 2025 [dostęp 2026-06-23] (ang.).
  21. ↑ U.S. and Plaintiff States v. Google LLC [online], United States Department of Justice [dostęp 2026-06-23] (ang.).
  22. ↑ „Google jest monopolistą”. Kulisy historycznego wyroku [online], Ciemna strona, 7 sierpnia 2024 [dostęp 2024-08-08] (pol.).
  23. ↑ Why I Was Fired by Google [online], The Wall Street Journal, 11 sierpnia 2017 [dostęp 2018-02-13] (ang.).
  24. ↑ Google, Twitter face new lawsuits alleging discrimination against conservative voices [online], The Washington Post, 8 stycznia 2018 [dostęp 2018-02-13] (ang.).
  25. ↑ Graham Fraser, Russia fines Google more money than there is in entire world [online], BBC News, 31 października 2024 [dostęp 2024-11-01] (ang.).
  26. ↑ Google's fines in Russia reach stratospheric levels — lawyer [online], TASS, 29 października 2024 [dostęp 2024-11-01] (ang.).
  27. ↑ Google Employee Who Played Key Role in Protest of Contract With Israel Quits (Published 2022) [online], nytimes.com, 30 sierpnia 2022 [dostęp 2025-09-26] (ang.).
  28. ↑ Michael Kwet, How US Big Tech supports Israel’s AI-powered genocide and apartheid [online], Al Jazeera [dostęp 2025-09-26] (ang.).
  29. ↑ We are Google and Amazon workers. We condemn Project Nimbus, „The Guardian”, theguardian.com, 12 października 2021, ISSN 0261-3077 [dostęp 2025-09-26] (ang.).
  30. ↑ Wikipedia dostała 2 mln dolarów od Google.
  31. ↑ Adrian Grycuk. Wybrane narzędzia wspierania startupów w Polsce. „Studia BAS”. 2(58), s. 165, 2019.
  32. ↑ Person Finder: 2015 Nepal Earthquake. google.org. [dostęp 2015-05-13]. (ang.).
  33. ↑ Jamnik-Okrutnik: Earthquake in Nepal. earthquakenepalin2015.com. [dostęp 2020-04-10]. (ang.).

Linki zewnętrzne

[edytuj | edytuj kod]
Źródło: „https://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Google&oldid=80052868”