Osman II
 | |
 Tugra Osmana II | |
| Sułtan Imperium Osmańskiego | |
| Okres | |
|---|---|
| Poprzednik | |
| Następca | |
| Dane biograficzne | |
| Dynastia | |
| Data urodzenia | |
| Data i miejsce śmierci | |
| Ojciec | |
| Matka | |
| Żona |
Ayşe |
| Dzieci |
Ömer |
Osman II (turc. Genç Osman – młody Osman) (ur. 3 listopada 1604, zm. 20 maja 1622) – sułtan Imperium Osmańskiego w latach 1618–1622.
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Był synem sułtana Ahmeda I (1590–1617) i Mahfiruz. Wszechstronnie wykształcony, był poetą, znał wiele języków, m.in. arabski, perski, łacinę, grekę i język włoski[potrzebny przypis].
Po śmierci Ahmeda I w 1617 doszło do dyskusji o tym, kto powinien zostać nowym sułtanem. Jego chory umysłowo brat Mustafa I (który dożył do tego momentu, ponieważ Ahmed I nie dokonał zwyczajowego mordowania sułtańskich braci), który powinien uzyskać tron zgodnie z zasadą starszeństwa, czy syn Ahmeda I – kilkunastoletni Osman. W wyniku rozmów w pałacu wybór padł na Mustafę, który został kolejnym sułtanem[4]. Już w lutym 1618 doszło do kolejnej zmiany na tronie w wyniku zamachu stanu. Mustafa Aga, w czasie nieobecności wielkiego wezyra (który brał udział w nieudanej wyprawie w celu odzyskania Tebrizu), zebrał w pałacu dygnitarzy i żołnierzy. Mustafa I został zdjęty z tronu i zamknięty pod kluczem. Mustafa Aga uwolnił Osmana z jego zamknięcia i wstąpił na tron jako Osman II[5].
W wyniku manipulacji, wbrew obowiązującemu prawu ustanowionemu przez jego ojca, zakazującemu zabijania braci przyszłego sułtana, pozbawił życia swojego brata Mehmeta, co było jednym z powodów, dla których lud i wojsko obróciły się przeciwko niemu.
Już jako władca zapewnił bezpieczeństwo na wschodniej granicy imperium, podpisując pokój z Persją w Sarawie, przygotowując tym samym wojnę z I Rzecząpospolitą, która wybuchła w 1620. Wojska tureckie zostały pobite przez wojska polskie dowodzone przez hetmana wielkiego litewskiego Jana Karola Chodkiewicza w bitwie pod Chocimiem w dniach 2 września – 9 października 1621. W wyniku doznanej klęski Osman II rozpoczął prześladowania janczarów, uznając ich za głównych sprawców porażki. Nakazał zamknąć ich kawiarnie, podejrzewając, że stały się one miejscem spisku. Starał się też ograniczyć wpływy janczarów, ostatecznie chcąc zlikwidować tę formację. Pod wpływem jego politycznych przeciwników, w tym matki Mustafy i jego wuja, 13 maja 1622 wybuchł bunt, którego celem było obalenie Osmana II z tronu osmańskiego.
Sułtan zginął w siódmym, a zarazem ostatnim dniu buntu, poprzez uduszenie z rąk rozwścieczonej gwardii janczarskiej. Po jego śmierci władzę objął jego chory umysłowo wuj – Mustafa I Szalony.
W kulturze i sztuce
[edytuj | edytuj kod]Osman II jest jedną z głównych postaci w tureckim serialu Wspaniałe stulecie: Sułtanka Kösem. W jego rolę wciela się Taner Ölmez.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Imber 2023 ↓, s. 146.
- ↑ Imber 2023 ↓, s. 147.
- 1 2 Imber 2023 ↓, s. 148.
- ↑ Imber 2023 ↓, s. 145-146.
- ↑ Imber 2023 ↓, s. 107,146.
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Colin Imber: Imperium Osmańskie, 1300-1650. Wyd. II. Kraków: Wydawnictwo Astra, 2023. ISBN 978-83-66625-97-6.
|
