Zazaki

Zazaki ; Zazakî / Kirmanckî / Kirdkî / Dimilkî
Gepraat in:	Turkye; Duitsland; Georgië
Gebied:	Turkye, Europa
Totale sprekers:	2–4 miljoen
Taalfamilie:	Indo-Europees; Indo-Irannees; Irannees; Wes-Irannees; Noordwes-Irannees; Koerdies; Zazaki
Skrifstelsel:	Latynse alfabet
Amptelike status
Amptelike taal in:	geen
Gereguleer deur:	Instituut van Zazaki
Taalbedreigingstatus
	Uitgesterf; EXUitgestorwe taal Bedreig; CRKrities bedreigde SEErg bedreigde DEBedreigde VUKwesbare Veilig ; ; NENie bedreig nie
Taalkodes
ISO 639-1:	diq
ISO 639-2:	zzz
ISO 639-3:	zz
	Nota: Hierdie bladsy kan IFA fonetiese simbole in Unicode bevat.

Zazaki (Zazakî / Kirmanckî / Kirdkî / Dimilkî)^[2] is 'n Indo-Europese taal wat veral in die oostelike Turkye deur die Zaza gepraat word. Die taal behoort aan die Zaza-Gorani-taalgroep van die Irannese tale se noordwestelike tak. Die glossoniem Zazaki het as 'n pejoratief ontstaan^[3] en baie Zazas noem hul taal Dimlî.^[4]

Verspreiding van Koerdiese tale wat deur Koerde gepraat word:

Koermandsji

Sorani

Suid-Koerdies

Zazaki

Gorani

gemeng

Terwyl Zazaki in linguistiese opsig nouer verwant is aan Gorani, Gilaki, Talisj, Tati, Mazanderani en Semnani,^[5] het Koerdies na eeue se interaksie 'n diepgaande impak op dié taal gehad wat die grense tussen die twee tale vervaag het.^[6] Dit en die feit dat die meerderheid Zazas hulself as etniese Koerde beskou,^[7]^[8] het taalkundiges aangemoedig om dié taal as 'n Koerdiese dialek te klassifiseer.^[9]^[10]^[11]^[12]

Volgens Ethnologue (wat [Paul 1998] siteer),^[13] praat tussen 1,5 en 2,5 miljoen mense Zazaki (insluitende alle dialekte). Volgens Nevins is die aantal Zazaki-sprekers tussen 2 en 4 miljoen.^[14]

Voorbeelde

Afrikaans	Nederlands	Engels	Zazaki
Agt	Acht	Eight	Heşt
Ek	Ik	I	Ez
Jou	Jou	Thou	Tı/Tu
My	Mijn	My	Mı(n)
Voor	Vóór	Pre	Ver
Onkruid	Wier	Weed	Vaş
Môre	Morgen	Tomorrow	Meşte
Bladsy	Pagina	Page	Pele/Pelge
Wind	Wind	Wind	Va
Pa	Pater	Father	Pi/Baw
Ma	Moer	Mother	Maye/Daye
Broer	Broer	Brother	Bıra
Bring!	Brengen!	Bring!	Biya!
Reën	Regen	Rain	Varan
Voet/Been	Loden/Poot	Leg/Foot	Lınge/Pa
Ses	Ses	Six	Şeş
Sewe	Zeven	Seven	Hewt
Groot	Groot	Grand	Gırd
Nee	Nee	No	Nê/Ney
Naeltjie	Navel	Navel	Nak
Aarde	Aarde	Earth	Erd/Hard
Ster	Ster	Star	Estare/Astare
Sout	Zout	Salt	Sole
Weduwee	Weduwe	Widow	Viya
Veer	Voorjaar	Spring	Wesar
Nie	Niet	Not	Niyo

Verwysings

↑ (en) "Ethnologue: Languages of the World, Seventeenth edition, Zazaki, Southern". Ethnologue. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 9 Junie 2020. Besoek op 16 Maart 2021.
↑ Lezgîn, Roşan (26 Augustus 2009). "Kirmanckî, Kirdkî, Dimilkî, Zazakî". Zazaki.net. Besoek op 23 Desember 2020.{{Verwys nuus}}: VS1-onderhoud: url-status (link)
↑ (en) Arakelova, Victoria (1999). "The Zaza People as a New Ethno-Political Factor in the Region". Iran & the Caucasus. 3/4: 397-408. doi:10.1163/157338499X00335. JSTOR 4030804.
↑ (en) "Dimli". Encyclopædia Iranica. Besoek op 16 Maart 2021.
↑ (en) Ehsan Yar-Shater (1990). Iranica varia. Universiteit van Michigan: Brill. p. 267. ISBN 9789068312263.
↑ (en) Jane Garry, Carl R. Galvez Rubino (2001). acts about the World's Languages: An Encyclopedia of the World's Major Languages, Past and Present. p. 398. ISBN 978-0-8242-0970-4.
↑ (en) "Is Ankara Promoting Zaza Nationalism to Divide the Kurds?". The Jamestown Foundation.
↑ (en) Kaya, Mehmed S. (2011). The Zaza Kurds of Turkey: A Middle Eastern Minority in a Globalised Society. Londen: Tauris Academic Studies. p. 5. ISBN 978-1-84511-875-4.
↑ (en) "Kurdish language". Encyclopædia Britannica. Besoek op 16 Maart 2021.
↑ (en) "According to the linguist Jacques Leclerc of Canadian". Laval University of Quebec. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 28 September 2012. Besoek op 16 Maart 2021.
↑ (tr) T.C. Millî Eğitim Bakanlığı, Talim Ve Terbiye Kurulu Başkanlığı (2012). "Ortaokul Ve İmam Hatip Ortaokulu Yaşayan Diller Ve Lehçeler Dersi (Kürtçe; 5. Sınıf)" (PDF). Öğretim Programı. Ankara. Geargiveer vanaf die oorspronklike (PDF) op 21 Oktober 2012. Besoek op 16 Maart 2021.
↑ (tr) Prof. Dr. Kadrî Yildirim & Yrd. Doç. Dr. Abdurrahman Adak & Yrd. Doç. Dr. Hayrullah Acar & Zülküf Ergün & Îbrahîm Bîngol & Ramazan Pertev, Kurdî 5 – Zazakî, Milli Eğitim Bakanlığı, 2012 Geargiveer 23 April 2014 op Wayback Machine
↑ (en) "The Position of Zazaki Among West Iranian languages by Paul Ludwig" (PDF). Geargiveer vanaf die oorspronklike (PDF) op 9 April 2008. Besoek op 24 Desember 2013.
↑ (en) Anand, Pranav; Nevins, Andrew. "Shifty Operators in Changing Contexts" (PDF). Massachusetts Institute of Technology. p. 17. Geargiveer vanaf die oorspronklike (PDF) op 17 Mei 2005.

Eksterne skakels

Wikipedia

Sien gerus Wikipedia se uitgawe in Zazaki

Zaza People and Zazaki Literature
Zaza history and Zazaki language
Only Zazaki news
(en) Institute of Zaza Language Geargiveer 3 Mei 2014 op Wayback Machine
(en) Zazaki People Geargiveer 4 Maart 2016 op Wayback Machine
(en) Zazapress

[1] (en) "Ethnologue: Languages of the World, Seventeenth edition, Zazaki, Southern". Ethnologue. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 9 Junie 2020. Besoek op 16 Maart 2021.

[2] Lezgîn, Roşan (26 Augustus 2009). "Kirmanckî, Kirdkî, Dimilkî, Zazakî". Zazaki.net. Besoek op 23 Desember 2020.{{Verwys nuus}}: VS1-onderhoud: url-status (link)

[Arakelova-3] (en) Arakelova, Victoria (1999). "The Zaza People as a New Ethno-Political Factor in the Region". Iran & the Caucasus. 3/4: 397-408. doi:10.1163/157338499X00335. JSTOR 4030804.

[Iranica-4] (en) "Dimli". Encyclopædia Iranica. Besoek op 16 Maart 2021.

[5] (en) Ehsan Yar-Shater (1990). Iranica varia. Universiteit van Michigan: Brill. p. 267. ISBN 9789068312263.

[6] (en) Jane Garry, Carl R. Galvez Rubino (2001). acts about the World's Languages: An Encyclopedia of the World's Major Languages, Past and Present. p. 398. ISBN 978-0-8242-0970-4.

[7] (en) "Is Ankara Promoting Zaza Nationalism to Divide the Kurds?". The Jamestown Foundation.

[8] (en) Kaya, Mehmed S. (2011). The Zaza Kurds of Turkey: A Middle Eastern Minority in a Globalised Society. Londen: Tauris Academic Studies. p. 5. ISBN 978-1-84511-875-4.

[9] (en) "Kurdish language". Encyclopædia Britannica. Besoek op 16 Maart 2021.

[10] (en) "According to the linguist Jacques Leclerc of Canadian". Laval University of Quebec. Geargiveer vanaf die oorspronklike op 28 September 2012. Besoek op 16 Maart 2021.

[meb1-11] (tr) T.C. Millî Eğitim Bakanlığı, Talim Ve Terbiye Kurulu Başkanlığı (2012). "Ortaokul Ve İmam Hatip Ortaokulu Yaşayan Diller Ve Lehçeler Dersi (Kürtçe; 5. Sınıf)" (PDF). Öğretim Programı. Ankara. Geargiveer vanaf die oorspronklike (PDF) op 21 Oktober 2012. Besoek op 16 Maart 2021.

[meb2-12] (tr) Prof. Dr. Kadrî Yildirim & Yrd. Doç. Dr. Abdurrahman Adak & Yrd. Doç. Dr. Hayrullah Acar & Zülküf Ergün & Îbrahîm Bîngol & Ramazan Pertev, Kurdî 5 – Zazakî, Milli Eğitim Bakanlığı, 2012 Geargiveer 23 April 2014 op Wayback Machine

[azargoshnasp.net-13] (en) "The Position of Zazaki Among West Iranian languages by Paul Ludwig" (PDF). Geargiveer vanaf die oorspronklike (PDF) op 9 April 2008. Besoek op 24 Desember 2013.

[14] (en) Anand, Pranav; Nevins, Andrew. "Shifty Operators in Changing Contexts" (PDF). Massachusetts Institute of Technology. p. 17. Geargiveer vanaf die oorspronklike (PDF) op 17 Mei 2005.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]

[12]

[13]

[14]